In de blogreeks ‘de IE-rechtelijke bescherming van …’ lichten we toe op welke manier het intellectuele eigendomsrecht bescherming kan bieden aan een specifiek product of een bepaalde dienst. Voor velen is de wintersport dit seizoen al weer bijna achter de rug. Een mooi moment om nog even terug te blikken. Daarom gaan we in deze blog in op de verschillende facetten van het intellectuele eigendomsrecht die spelen bij wintersport.
Merkenrecht
Het begint allemaal bij de aanschaf van je skikleding. Je scrolt door sociale media en ziet opvallende posts: jassen met logo’s bij supermarktketens die verdacht veel lijken op die van Bogner, of een Zara skipak dupe die door influencers wordt aangeprezen als een veel goedkopere versie van een Goldbergh skipak. Dit roept merkenrechtelijke vragen op.
Een merk is namelijk een teken dat een bepaalde mate van onderscheidend vermogen heeft, waardoor consumenten de waren of diensten van één onderneming kunnen onderscheiden van die van andere ondernemingen. Als winkels producten aanbieden zoals ski-jassen of -pakken met een identiek of enigszins afwijkend logo ten opzichte van bijvoorbeeld het Goldbergh-merk, waardoor verwarringsgevaar kan ontstaan bij consumenten, kan er sprake zijn van merkinbreuk.
Bovendien kan hierdoor afbreuk worden gedaan aan het onderscheidend vermogen van een bekend merk, wat ook kwalificeert als merkinbreuk. In een van onze eerdere blogs zijn we al dieper ingegaan op merkinbreuk in geval van dupes. Die lees je hier.
Octrooirecht
Na de aanschaf van de jas is het tijd om de ski’s onder te binden en de piste op te gaan. Ook hier speelt intellectueel eigendom een belangrijke rol, want bepaalde inventieve wintersportuitrusting kan worden beschermd door middel van een octrooi. Hiervoor is vereist dat de uitrusting, althans de daarin verwerkte uitvinding, nieuw en inventief is en dat het technisch toepasbaar is. De uitvinding wordt na de aanvraag geregistreerd in het octrooiregister.
In het octrooiregister zijn tal van wintersportgerelateerde uitvindingen terug te vinden, waaronder:
- Verbeterde ski-bindingen met bepaalde inventieve veiligheidsmechanismen;
- Skijassen met temperatuurregulatie;
- Skistokken met specifieke klem- of vergrendelingssystemen.
Auteursrecht en modellenrecht
Na een dag op de piste, kunnen de (toch veelal niet zo comfortabele) ski schoenen weer uit en de snowboots weer aan. En ook hier komt intellectueel eigendom om de hoek kijken. Winterschoenen zoals snowboots kunnen beschermd worden door het auteursrecht, mits er sprake is van een oorspronkelijk ontwerp met creatieve keuzes die de persoonlijke stempel van de maker weerspiegelen. Over de auteursrechtelijke bescherming van onderstaande winterboots is recent nog in Nederland geprocedeerd. In deze procedure kon Unuikii uiteindelijk niet bewijzen dat haar eigenaar de wintersneaker (links) had ontworpen, mede gezien het tegenbewijs dat door Est’Seven werd overlegd. En voor zover dat wel het geval was, was niet bewezen dat de rechten op de wintersneaker uiteindelijk waren overgedragen aan Unuikii als de eisende partij in deze procedure.
Daarnaast kan ook het modellenrecht bescherming bieden voor skikleding en -uitrusting, mits het ontwerp nieuw is en een eigen karakter heeft. In de modebranche wordt veelvuldig gebruikgemaakt van het niet-ingeschreven modelrecht. Het voordeel hiervan is dat geen registratie in het modellenregister vereist is, wat tijd bespaart. Dat is met name aantrekkelijk in een snel veranderende en trendgevoelige sector als de mode. De beschermingsduur van het niet-ingeschreven modelrecht is namelijk beperkt en het biedt uitsluitend bescherming tegen een-op-een namaak. Een illustratief voorbeeld is de zaak tussen O’Neill en L-Fashion Group, waarin de hieronder afgebeelde ski-jassen centraal stonden.
O’Neill L-Fashion
L-fashion kreeg een zogenaamd ex parte verbod opgelegd (dat is een verbod dat kan worden aangevraagd zonder dat de beweerdelijk inbreukmakende partij daar weet van heeft) omdat de rechter oordeelde het ontwerp van haar jas inbreuk maakte op zowel de auteursrechten als de niet-ingeschreven modelrechten van O’Neill en diende op grond daarvan de verkoop van de jas onmiddellijk te staken.
L-fashion vorderde vervolgens opheffing van dit verbod omdat zij vond dat O’Neill geen beroep kon doen op niet-ingeschreven modelrechten en auteursrechten en voor zover dat wel kon, dat er geen sprake was van inbreuk. Zij wees daarbij onder meer op het feit dat het gebruik van ‘color blocking’ gebruikelijk was in de mode-branche. De rechter ging hier niet in mee, waardoor L-Fashion Group niet mocht doorgaan met de verhandeling van vergelijkbare jassen.
Ook in de après-ski kan bescherming van intellectiele eigendom niet achterwege blijven. Neem bijvoorbeeld het populaire Flügel. Ondanks dat de smaak van dit rood-roze shotje niet auteursrechtelijk kan worden beschermd, is dat wel anders als het gaat om bijvoorbeeld het etiket, de grafische vormgeving, het flesje en de presentatie. En natuurlijk het merk.
Ik las ook nog over skistokken van Slokki die gevuld kunnen worden met Flügel (of andere sterke drank). Mij is verder niet bekend of daar IE-rechten op rusten maar vindingrijk is het in ieder geval wel. Cheers!
Meer weten?
Meer weten de beschermbaarheid van uw product of dienst middels intellectuele eigendomsrechten? Ons team van intellectuele eigendomsrechtspecialisten staat voor u klaar.
Neem contact op